AWBZ: Kern van de zaak

De Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) is opgericht als een volksverzekering voor onverzekerbare risico’s waarvoor individuele verzekering niet mogelijk is. Iedereen die in Nederland woont of werkt is er voor verzekerd en heeft recht op vergoeding van de AWBZ-zorg. De AWBZ dekt zware geneeskundige risico's die niet onder de zorgverzekeringen vallen. Het gaat om medische kosten die door vrijwel niemand op te brengen zijn. Onder de AWBZ vallen bijzondere ziektekosten zoals kosten van langdurige zorg thuis, opname in een verpleeghuis of gehandicapteninstelling.

Een verzekerde is verzekerd voor de AWBZ bij dezelfde zorgverzekeraar als waar hij verzekerd is voor de Zorgverzekeringswet. De AWBZ-premie is opgenomen in de loonheffing van de volksverzekeringen (in 2007: 12 procent). Ook AOW-ers en ANW-ers moeten de premie betalen.

In 2003 zijn, in het kader van de modernisering van de AWBZ, de functiegerichte aanspraken ingevoerd in de AWBZ. Daarmee vond ontschotting van de oude sectoren plaats. Zorgaanbieders krijgen betaald naar de AWBZ-functies (zoals verpleging en ondersteunende begeleiding) die ze leveren. De extramurale zorg werkt al met functiegerichte bekostiging. Voor de intramurale zorg zijn in 2007 de eerste stappen gezet naar zorgzwaartefinanciering.

De komst van de Wet Maatschappelijke ondersteuning (Wmo) (in 2007) heeft gevolgen voor de AWBZ. Lees meer hierover op www.invoeringwmo.nl.

De uitvoering van de AWBZ is sinds 1998 in handen van de zorgkantoren. Deze zijn door de gezamenlijke zorgverzekeraars in het leven geroepen. Zorgkantoren zijn zelfstandig werkende kantoren - nauw gelieerd aan de zorgverzekeraar in de regio - die zorgvraag en zorgaanbod in een specifieke regio zo goed mogelijk op elkaar trachten af te stemmen.

Taken
Het zorgkantoor heeft een aantal taken. Deze kunnen in drie delen gesplitst worden. Taken in relatie tot:

de patiënt/consument
(informatie geven over AWBZ-zorg, zorgtoewijzing en - bemiddeling, uitvoeren PGB-regeling)
het regionaal zorgbeleid
(zorgbeleid opstellen, contracteren van voldoende zorg zowel kwantitatief als kwalitatief, overleg voeren met partijen/aanbieders/patiëntenorganisaties over zorgbeleid)
de eigen bedrijfsvoering
(adequate registratie, adequate administratie)

Missie
De missie van het zorgkantoor is: een klantgerichte, doelmatige, uniforme en concurrentievrije uitvoering van de AWBZ. Verzekerden dienen gelijke rechten te hebben. Zorg en hulpverlening dienen van een hoog kwalitatief niveau te zijn. Het zorgkantoor dient deze uitgangspunten in de praktijk concreet handen en voeten te geven. Het zorgkantoor dient dan ook intensieve relaties te onderhouden met de zorgaanbieders en patiënten / cliëntenorganisaties in de regio.

De zorgverzekeraar waar de verzekerde ingeschreven staat (het uitvoeringsorgaan) blijft verantwoordelijk voor de beoordeling van de verzekeringsgerechtigdheid en het voeren van een verzekerdenadministratie voor de AWBZ-verzekerden.