Horizontaal Toezicht: administratieve lasten omlaag, vertrouwen omhoog
Voor het eerst is gemeten wat de effecten zijn van Horizontaal Toezicht in de zorg. De administratieve lasten zijn afgenomen en het vertrouwen tussen zorgaanbieders en zorgverzekeraars is toegenomen. Horizontaal Toezicht gaat over het correct registreren en declareren van zorg. Het is een graadmeter voor de rechtmatigheid van de zorguitgaven.
In opdracht van een aantal brancheorganisaties (NVZ, NFU, dNggz, ZN en DJI) heeft Equalis eind vorig jaar onderzoek gedaan naar de effecten van Horizontaal Toezicht. De effectmeting is gehouden onder zorgverzekeraars en zorgaanbieders binnen de medisch specialistische zorg (MSZ), geestelijke gezondheidszorg (GGZ) en forensische zorg (FZ). Deze brancheorganisaties, tevens de initiatiefnemers van Horizontaal Toezicht Zorg, zijn blij dat nu voor het eerst objectief gemeten is wat de effecten zijn. Equalis heeft een rapport uitgebracht met de resultaten van het onderzoek.
Positief effect
De resultaten laten zien dat werken volgens Horizontaal Toezicht een positief effect heeft op de hoofddoelen bij zowel zorgverzekeraars als zorgaanbieders. De ervaren administratieve lasten zijn afgenomen en het vertrouwen tussen partijen is toegenomen. Het onderzoek laat verder zien dat de positieve effecten toenemen naarmate zorgaanbieders langer bezig zijn met Horizontaal Toezicht.
Aandachtspunten
Het onderzoeksrapport bevat een aantal aandachtspunten. Zo blijkt dat zorgverzekeraars door Horizontaal Toezicht een beter inzicht hebben in de zorguitgaven, terwijl zorgaanbieders daar niet zo veel van merken. Verder zijn er verschillen per branche. In de MSZ en FZ is de verbetering op de hoofddoelen groter dan in de GGZ. De onderzoekers merken daarbij wel op dat GGZ-aanbieders al positiever waren over de hoofddoelen bij de start van HT. Ook is de GGZ later begonnen met HT en is er binnen de GGZ sprake van een nieuwe bekostiging.
Vervolg
De brancheorganisaties zijn van plan de effectmeting te herhalen, zodat de effecten van Horizontaal Toezicht inzichtelijk blijven. Ook kunnen ze gericht maatregelen nemen als er geen of weinig effect zichtbaar is.
Betrokken partijen
Horizontaal Toezicht is een initiatief van: Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ), de Nederlandse GGZ (dNggz), Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra (NFU), Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) en Zorgverzekeraars Nederland (ZN).
Uitgelichte artikelen
Nieuwe versie van de Handreiking Inzicht in kwaliteit gepubliceerd
Op 21 oktober 2026 heeft Zorginstituut Nederland een nieuwe versie van de ‘Handreiking Inzicht in kwaliteit’ gepubliceerd op Zorginzicht.nl en opgenomen in het Register. Het Generiek Kompas ‘Samen werken aan kwaliteit van bestaan’ helpt organisaties om goede zorg en ondersteuning te bieden. Deze organisaties maken ieder jaar een kwaliteitsbeeld. Daarin laten zij zien hoe zij werken aan kwaliteit en welke resultaten zij bereiken. De handreiking legt uit hoe organisaties dit kwaliteitsbeeld maken, publiceren en aanleveren.
Zorgkantoren geven uitvoering aan de uitspraak kort geding V&V
Op 21 oktober deed de rechter uitspraak in het kort geding dat 70 ouderenzorgorganisaties hadden aangespannen tegen het inkoopbeleid 2027 - 2029 van de zorgkantoren.
Nieuwe impuls voor beweging naar meer transparantie over kwaliteit van zorg
Zorgverzekeraars Nederland (ZN) en KWF Kankerbestrijding stellen gezamenlijk €2,5 miljoen euro beschikbaar aan Patiëntenfederatie Nederland. Met deze steun kan Patiëntenfederatie Nederland de komende drie jaar samen met partijen in de zorg de beweging naar meer transparantie over kwaliteit van zorg verder aanjagen. Zodat informatie over kwaliteit van zorg toegankelijk wordt voor patiënten, zij beter geïnformeerde keuzes kunnen maken en transparantie in de zorg de norm is.